2 Aralık 2013 Pazartesi

190 YIL ÖNCE BUGÜN, İTALYAN EJİPTOLOJİST VE KAŞİF GIOVANNI BATTISTA BELZONI, VEFAT ETMİŞTİ.

TARİHTEN BUGÜNE DÜŞEN NOTLAR:
3 ARALIK 1823;


190 YIL ÖNCE BUGÜN,


İTALYAN EJİPTOLOJİST
(EGYPTOLOGIST-MISIR BİLİMCİ) VE KAŞİF
GIOVANNI BATTISTA BELZONI
DİZANTERİ’YE YAKALANDIĞI BENİN KRALLIĞI’NIN GWATO KÖYÜNDE 45 YAŞINDA VEFAT ETMİŞTİ.

İtalya’nın Padua kentinde bir berberin oğlu olarak 15 Kasım 1778’de dünyaya gelen Giovanni Battista Belzoni 16 yaşındayken Roma’ya yerleşmiş ancak, 1798’de Fransızlar Roma’yı işgal edince 1800’de önce Hollanda’ya, daha sonra da 1803 yılında İngiltere’ye göçmüş ve orada Sarah Bane isimli bir İngiliz sanatçı ile evlenmişti.
Padova’daki Palazzo Della Ragione’da Belzoni kabartması
Padova Palazzo Della Ragione Büyük salonu

1812 yılında İngiltere’yi terketmiş, İspanya ve Portekiz’de bir süre dolaştıktan sonra 1815 yılında Mısır’a fitmişti. Mısır’da Hidiv Kavalalı Mehmet Ali Paşa’ya kendi buluşu olan Nil nehrinin sularını yükseltecek hidrolik bir makineyi tanıtmak istemiş, deney başarılı olmasına rağmen buluşu, Kavalalı Mehmet Ali Paşa tarafından tutulmamıştı. Bunun üzerine Belzoni Doğu Bilimci Johann Ludwig Burckhardt’ın tavsiyesiyle İngiliz konsolosu Henry Salt tarafından Mısır’ın Teb kentindeki Ramesseum harabelerine gönderilmiş, orada büyük yararlılık gösteren Belzoni Mısır Firavunu II. Ramses’in devasa boyutta bir büstünü gün ışığına çıkartmıştı. Bu büst İngiltere’ye gönderilmiş ve British Museum’da sergilenmeye başlanmıştı.
British Museum’daki II. Ramses Büstü
2,7 metre yüksekliğinde, 2 metre enindeki bu portre, Ramesseum kentindeki ölüler evinin kapısındaki bir çift heykelden biridir, gövdesi ve ayakları kayıp olan bu devasa heykelin diğer eşi halen Ramesseum kentindedir.
Bu işe gönül veren Belzoni aynı zamanda araştırmalarını Edfu tapınağında da sürdürmüş, Assuan’daki Philae ve Elefantin adalarını da ziyaret ederek, ünlü Abu Simbel tapınağını da temizlemişti.

Daha sonra Karnak Tapınağında da kazı çalışmaları yapmış, 16 Ekim 1817’de Firavun I. Seti’nin mezarını açmıştı. Belzoni mezar odasına girdiğinde muhteşem duvar resimlerinin yanısıra, duvarlara o resimleri yapan sanatçıların boyalarını ve fırçalarını da bulmuştu.
Firavun I. Seti’nin mezar odası ve duvar resimleri.

Kefren piramidi içindeki Belzoni imzası

Gize’deki ünlü Kefren Piramidine de ilk giren ve Bahariye vahasına da giren ilk Avrupalı kişi Belzoni olmuş, ayrıca Kızıldeniz kıyısındaki Berenice kenti harabelerini de keşfetmişti.


1819 yılında İngiltere'ye dönen Belzoni ertesi yıl çalışmalarını ve gezilerini bir kitapta birleştirerek yayınlamıştı.


1823 yılında Afrika’daki Timbuktu kentini görebilmek için Batı Afrika’ya bir yolculuğa çıkmış, Gine kıyılarını izleyerek Benin Krallığına varmıştı. Ancak orada dizanteri hastalığına yakalanan Belzoni Gwato köyünde 45 yaşında vefat etmişti. Ölümünden 6 yıl sonra 1829 yılında Belzoni’nin Krallar Vadisi ile ilgili çizimleri dul eşi tarafından yayınlanmıştı.


Hiç yorum yok: